Hangi hızlandırıcı hangi kauçukta?

Temel kural: doymamışlık

Kükürtlü vulkanizasyon, kauçuk zincirindeki çift bağlar üzerinden yürür. Çift bağ ne kadar çoksa kürleme o kadar kolaydır.

NR, SBR ve BR yüksek doymamışlığa sahiptir; orta hızlı sistemlerle rahat kürlenir. EPDM ve IIR (bütil) az çift bağ içerir; daha hızlı ve güçlü hızlandırıcı sistemleri ister.

NR, SBR, BR: sülfenamid temeli

Genel amaçlı karışımlarda birincil hızlandırıcı çoğunlukla bir sülfenamiddir (CBS veya TBBS). İşleme güvenliği yüksektir ve kalın parçalar kalıbı rahat doldurur.

Hız gerekiyorsa küçük miktarda tiuram (TMTD, TBzTD) veya guanidin (DPG) ikincil hızlandırıcı olarak eklenir. Silika dolgulu lastik sırtlarında DPG'nin ayrıca silika yüzeyini dengeleme görevi vardır.

EPDM: çoklu hızlandırıcı sistemleri

EPDM'nin düşük doymamışlığı nedeniyle tek hızlandırıcı çoğu zaman yetmez. Tiyazol, tiuram ve ditiyokarbamat birlikte kullanılır; klasik örnek MBT + TMTD + ZDBC karışımıdır.

Çok sayıda hızlandırıcı kullanmanın bir nedeni de çiçeklenmeyi önlemektir: her biri çözünürlük sınırının altında kalır. Nitrosamin kısıtlaması olan ürünlerde ZBEC, TBzTD ve ditiyofosfatlar (ZDTP) tercih edilir.

NBR: sülfenamid veya kükürtsüz sistem

NBR'de sülfenamid + tiuram sistemleri yaygındır. Isı dayanımı öncelikliyse düşük kükürt veya kükürt verici (TMTD, DTDM, CLD) ile EV sistemlere geçilir.

NBR'de kükürdün kauçukta çözünürlüğü düşüktür; kükürt karışıma erken ve iyi dağıtılarak eklenmelidir.

IIR (bütil): hızlı sistemler veya reçine

Bütil kauçuk çok az doymamışlık içerir. Tiuram ve ditiyokarbamatlar (TMTD, ZDBC, TDEC, bakır ditiyokarbamat) birlikte kullanılır.

Çok yüksek ısı dayanımı gereken yerlerde (lastik pişirme kesesi) kükürt yerine bromlu alkilfenol reçine ile kürleme yapılır.

CR (kloropren) ve ECO

Kloropren kükürtle değil, metal oksitlerle (MgO + ZnO) vulkanize edilir; hızlandırıcı olarak tiyoüreler kullanılır. ETU uzun süre standarttı; SVHC durumu nedeniyle MTT, DETU ve DBTU alternatiftir.

MBTS kloroprende pişme geciktirici gibi davranır ve işleme güvenliği için az miktarda eklenir.

Lateks

Lateks ürünleri düşük sıcaklıkta ve kısa sürede kürlenir. Bu yüzden en hızlı sınıf olan ditiyokarbamatlar kullanılır: ZDEC, ZDBC, ZDMC. Suda çözünür sodyum tuzları (SDBC) dispersiyonda kullanılır.

Eldiven, balon ve gıda temaslı ürünlerde nitrosamin-güvenli ZBEC öne çıkar.

Özet tablo

Tablo başlangıç noktasıdır; kesin sistem reçeteye, prosese ve ürün şartnamesine göre reometre denemeleriyle belirlenir.